Phân biệt wax, clay, pomade: chọn sáp vuốt tóc nào cho đúng
Đứng trước kệ sáp vuốt tóc, anh sẽ thấy trên hộp in đủ thứ chữ: wax, clay, pomade, paste, cream, fiber, matte, shine. Ở Việt Nam, tất cả thường được gọi chung là sáp vuốt tóc, keo vuốt tóc hoặc wax tóc. Cách gọi chung này tiện trong giao tiếp, nhưng lại là nguyên nhân khiến nhiều người mua sai. Mỗi dòng sáp cho kết quả khác nhau trên tóc. Dùng pomade bóng cho tóc dầu, tóc sẽ bết từ trưa. Dùng clay nặng cho tóc mỏng mềm, tóc sẽ xẹp và dính thành chùm.
Bài này giải thích từng dòng sáp: chúng làm từ gì, cho kết quả ra sao, hợp với tóc và kiểu tóc nào. Cuối bài có bảng chọn nhanh và cách đọc thành phần trên hộp để tự phân biệt gốc nước hay gốc dầu.
Hai thông số quan trọng nhất: độ giữ nếp và độ bóng
Mọi loại sáp đều có thể mô tả bằng hai thông số này. Hiểu chúng, anh sẽ đọc được bất kỳ hộp sáp nào.
Độ giữ nếp (hold)
Cho biết tóc giữ dáng chắc đến mức nào. Nhà sản xuất thường ghi light, medium, strong, high hold hoặc dùng thang số từ 1 đến 5, có hãng dùng thang đến 10. Tóc dày, cứng, kiểu tóc dựng cao cần hold cao. Tóc mỏng, kiểu tóc rủ tự nhiên cần hold vừa hoặc nhẹ.
Độ bóng (shine)
Cho biết bề mặt tóc sau khi vuốt bóng hay mờ. Thường ghi matte (mờ), natural (tự nhiên), low shine, medium shine, high shine. Tóc mờ nhìn tự nhiên, dày hơn. Tóc bóng nhìn gọn gàng, lịch sự, nhưng dễ lộ khuyết điểm như tóc thưa hoặc tóc dầu.
Khi đã xác định được mình cần hold bao nhiêu và độ bóng ra sao, việc chọn dòng sáp trở nên dễ hơn nhiều.
Bảng so sánh các dòng sáp vuốt tóc
| Clay | Wax | Pomade | Paste | Cream | |
|---|---|---|---|---|---|
| Độ bóng | Mờ | Mờ đến bóng nhẹ | Bóng đến rất bóng | Mờ đến bóng nhẹ | Tự nhiên |
| Độ giữ nếp | Cao | Trung bình đến cao | Trung bình đến cao | Trung bình | Nhẹ |
| Kết cấu | Đặc, hơi khô | Dẻo, mềm | Mượt, có thể sệt hoặc đặc | Mềm, dễ tán | Kem mềm |
| Hợp chất tóc | Dày, dầu, mỏng cần phồng | Đa số | Thẳng, khô, muốn bóng | Trung bình | Dài, xoăn |
| Kiểu tóc tiêu biểu | Quiff, Undercut, Textured Crop | Kiểu tóc hằng ngày | Side Part, Pompadour, vuốt ngược | Tóc ngắn có texture nhẹ | Tóc dài, tóc rủ mềm |
| Gội | Cần gội kỹ | Dễ đến vừa | Gốc nước dễ, gốc dầu khó | Dễ | Dễ |
Clay: sáp đất sét
Thành phần và cách hoạt động
Clay là sáp có thêm đất sét như kaolin hoặc bentonite. Đất sét có khả năng hút dầu và làm bề mặt sợi tóc nhám hơn. Khi các sợi tóc nhám, chúng ít trượt lên nhau, tóc đứng dáng tốt hơn và trông dày hơn.
Ưu điểm
- Giữ nếp cao, hợp với khí hậu nóng ẩm và người đi xe máy.
- Hoàn thiện mờ, tóc nhìn tự nhiên như không dùng sản phẩm.
- Hút bớt dầu, tóc dầu ít bị bóng nhờn vào buổi chiều.
- Tạo texture rõ, các lọn tóc tách nhau.
Nhược điểm
- Kết cấu đặc, cần xoa kỹ trong lòng bàn tay trước khi vuốt.
- Gội lâu sạch hơn wax và pomade gốc nước, đôi khi cần gội hai lần.
- Tóc khô dùng clay hằng ngày mà không dưỡng có thể bị khô thêm.
Clay và sáp mờ đang có tại Roywax
- Kevin Murphy Rough Rider: clay giữ nếp cao, mờ.
- By Vilain Dynamite Clay: clay tạo phồng và texture, hợp tóc mỏng đến trung bình.
- Dandy Clay Island: clay giá mềm hơn.
- By Vilain Gold Digger: sáp giữ nếp cao, hoàn thiện mờ, hợp tóc dày.
Wax: dòng sáp phổ thông nhất
Thành phần và cách hoạt động
Wax thường dựa trên sáp ong, sáp thực vật hoặc các loại sáp tổng hợp, kết hợp với chất làm mềm. Wax dẻo, bám tốt nhưng không cứng lại hoàn toàn, nên tóc vẫn chỉnh lại được trong ngày.
Ưu điểm
- Dễ dùng, dễ tán đều, hợp người mới tập vuốt tóc.
- Linh hoạt, chỉnh lại dáng tóc bằng tay được nhiều lần.
- Độ bóng và độ giữ nếp ở mức trung bình, hợp nhiều kiểu tóc.
Nhược điểm
- Với tóc rất dày, cứng, wax thông thường có thể không đủ giữ cả ngày.
- Lấy quá nhiều dễ làm tóc nặng và bết.
Nếu anh mới bắt đầu và chưa biết mình thích tóc bóng hay mờ, các dòng sáp giá mềm như sáp Colonna hoặc sáp Seba là điểm bắt đầu hợp lý.
Pomade: cho tóc bóng, chải gọn
Hai loại pomade
Pomade gốc dầu làm từ dầu khoáng, vaseline (petrolatum), sáp ong, lanolin. Đây là loại pomade cổ điển. Tóc bóng, mềm, không bao giờ khô cứng hoàn toàn nên có thể chải lại cả ngày. Nhược điểm lớn là rất khó gội, thường phải gội nhiều lần, và dễ làm tóc dầu bết hơn.
Pomade gốc nước có thành phần chính là nước kết hợp polymer. Tóc vẫn bóng, giữ nếp tốt, và gội sạch dễ dàng. Nhược điểm là khi khô thì cứng lại, muốn chỉnh dáng phải làm ẩm tóc bằng chút nước.
Ai nên dùng pomade
- Thích tóc bóng mượt, chải gọn bằng lược.
- Để kiểu tóc cổ điển: Side Part, Pompadour, Slick Back.
- Tóc thẳng, không quá dầu.
Ở Roywax, nếu anh thích tóc bóng mà không muốn dùng pomade gốc dầu, sáp bóng By Vilain Silver Fox được nhiều khách đi làm văn phòng chọn.
Paste và cream
Paste
Paste nằm giữa wax và clay. Mềm, dễ tán, độ bóng thấp, giữ nếp vừa phải. Paste hợp với tóc ngắn muốn có texture nhẹ, nhìn tự nhiên, không cần dựng cao.
Cream
Cream là dòng nhẹ nhất, dạng kem mềm, giữ nếp nhẹ. Cream hợp tóc dài, tóc xoăn tự nhiên muốn vào nếp mà không bị cứng. Với tóc nam ngắn phổ biến ở Việt Nam, cream ít được dùng.
Fiber
Fiber là dạng sáp có sợi, khi kéo ra thấy các sợi mảnh. Fiber giữ nếp tốt, tạo texture xơ, hợp tóc dài vừa. Dòng này ít phổ biến tại Việt Nam.
Gốc nước hay gốc dầu: đọc thành phần trên hộp
Thành phần trên bao bì mỹ phẩm được xếp theo thứ tự từ nhiều đến ít. Nhìn vào vài thành phần đầu tiên, anh sẽ biết sáp thuộc loại nào:
| Thành phần đứng đầu | Thường là |
|---|---|
| Aqua, Water | Gốc nước |
| Petrolatum, Mineral Oil, Paraffinum Liquidum | Gốc dầu |
| Beeswax (Cera Alba), Lanolin | Gốc sáp, gốc dầu |
| Kaolin, Bentonite xuất hiện trong danh sách | Có đất sét, thuộc dòng clay |
Nhiều sản phẩm hiện đại kết hợp cả nước, dầu và sáp, nên ranh giới không phải lúc nào cũng rõ. Nhưng thành phần đứng đầu cho anh một gợi ý đủ dùng.
Gốc nước phù hợp với ai
- Tóc dầu, da đầu dễ ngứa, dễ nổi mụn vùng trán.
- Người muốn gội sạch nhanh mỗi tối.
Gốc dầu phù hợp với ai
- Tóc khô, tóc xoăn cứng cần độ mềm và bóng.
- Người cần chỉnh lại tóc nhiều lần trong ngày mà không có nước.
Chọn sáp theo chất tóc
| Chất tóc | Nên chọn | Nên tránh |
|---|---|---|
| Dày, cứng | Clay giữ nếp cao | Cream, sáp quá nhẹ |
| Mỏng, mềm | Clay nhẹ hoặc paste, lấy ít | Pomade gốc dầu, gel |
| Dầu | Clay mờ, sản phẩm gốc nước | Pomade gốc dầu |
| Khô, xơ | Wax, pomade, cream | Clay dùng liên tục mà không dưỡng |
| Xoăn | Cream, wax mềm | Clay quá cứng |
Gợi ý chi tiết hơn cho từng trường hợp: sáp cho tóc mỏng, sáp cho tóc dầu.
Chọn sáp theo kiểu tóc
- Quiff, Undercut, tóc vuốt dựng: clay giữ nếp cao, kết hợp gôm xịt tóc.
- Textured Crop, tóc ngắn có lọn: clay hoặc paste.
- Side Part, Slick Back, Pompadour cổ điển: pomade.
- Tóc rủ, tóc Hàn: clay nhẹ hoặc paste, lượng ít.
- Tóc ngắn tự nhiên đi làm: wax hoặc paste.
Chọn sáp theo hoàn cảnh
- Đi xe máy, đội mũ bảo hiểm hằng ngày: clay giữ nếp cao và gôm. Xem bài vuốt sáp khi đội mũ bảo hiểm.
- Văn phòng máy lạnh: wax, paste hoặc pomade tùy độ bóng anh thích.
- Sự kiện, đám cưới, chụp ảnh: pomade cho vẻ lịch lãm, hoặc clay kèm gôm để giữ lâu.
- Học sinh, sinh viên: các dòng giá mềm như Colonna, Seba.
Có thể kết hợp nhiều loại sáp không
Có. Một số người vuốt một lớp clay mỏng để tạo phồng và texture, sau đó phủ chút pomade lên bề mặt để có độ bóng nhẹ. Cách này cần lượng rất ít mỗi loại, nếu không tóc sẽ nặng. Với người mới, nên dùng một loại cho quen tay trước.
Còn kết hợp sáp với gôm thì rất phổ biến: sáp tạo dáng, gôm khóa dáng. Roywax có combo gôm sáp để anh khỏi phải chọn lẻ.
Cách dùng từng loại sáp cho đúng
Mỗi dòng sáp có kết cấu khác nhau, nên cách lấy, cách xoa và cách vuốt cũng khác một chút. Dùng clay theo cách dùng pomade, hoặc ngược lại, là lý do nhiều người kết luận sai rằng sản phẩm không tốt.
Dùng clay
- Sấy tóc khô khoảng 90%. Clay làm việc tốt nhất trên tóc gần khô, đã được sấy định hình ở chân tóc.
- Dùng mặt sau móng tay cái cạo một lượng nhỏ bằng hạt đậu. Clay đặc nên lấy bằng ngón tay dễ bị quá tay.
- Xoa hai lòng bàn tay khoảng mười giây, đến khi sáp mềm, ấm và gần như không còn thấy vệt trên tay.
- Vuốt từ sau ra trước, luồn ngón tay vào chân tóc trước, rồi mới kéo lên ngọn.
- Dùng đầu ngón tay vê từng lọn nhỏ để tạo texture.
- Nếu cần giữ lâu, xịt một lớp mỏng gôm.
Dùng wax
- Tóc khô hoặc hơi ẩm đều được.
- Lấy lượng bằng hạt đậu, xoa ấm.
- Vuốt đều lên toàn bộ tóc, tạo dáng bằng tay hoặc lược.
- Wax không cứng hoàn toàn, nên trong ngày anh có thể dùng tay chỉnh lại.
Dùng pomade gốc nước
- Dùng trên tóc hơi ẩm để dễ tán và dễ chải.
- Lấy lượng vừa đủ, xoa đều, vuốt từ chân lên ngọn.
- Dùng lược răng thưa chải tạo đường rẽ hoặc chải ngược.
- Để khô tự nhiên hoặc sấy gió nhẹ. Khi khô, tóc cố định và bóng.
- Muốn chỉnh lại trong ngày, làm ẩm tay hoặc lược bằng chút nước.
Dùng pomade gốc dầu
- Dùng trên tóc khô.
- Lấy lượng nhỏ, pomade gốc dầu rất dễ dùng quá tay.
- Xoa ấm, vuốt đều, chải bằng lược răng dày cho đường nét sắc.
- Có thể chải lại nhiều lần trong ngày mà không cần nước.
Lượng sáp bao nhiêu là đủ
| Độ dài và độ dày tóc | Lượng gợi ý |
|---|---|
| Tóc ngắn, mỏng | Nửa hạt đậu |
| Tóc ngắn, dày | Một hạt đậu |
| Tóc trung bình | Một đến một hạt rưỡi |
| Tóc dài, dày | Hai hạt đậu, chia làm hai lần |
Nguyên tắc là bắt đầu ít rồi thêm. Thêm sáp thì dễ, gỡ sáp thừa ra khỏi tóc thì gần như phải gội lại.
Gội sạch từng loại sáp
- Wax, paste, cream, pomade gốc nước: gội một lần với nước ấm và dầu gội thường là sạch.
- Clay: làm ướt kỹ bằng nước ấm, gội hai lần nếu vuốt nhiều.
- Pomade gốc dầu: khó nhất. Mẹo là thoa dầu gội lên tóc khô trước, xoa kỹ cho dầu gội hòa vào pomade, sau đó mới làm ướt và gội. Có thể cần gội hai đến ba lần.
Dù dùng loại nào, không nên để sáp qua đêm. Đọc thêm sáp vuốt tóc có hại không.
Những hiểu lầm thường gặp
- "Clay nào cũng giữ nếp tốt hơn wax." Thường đúng nhưng không tuyệt đối. Một số wax có hold cao hơn clay nhẹ. Hãy đọc mức hold trên hộp.
- "Pomade nào cũng khó gội." Chỉ pomade gốc dầu mới khó gội. Pomade gốc nước gội rất dễ.
- "Tóc mỏng phải dùng sáp mạnh." Ngược lại, tóc mỏng cần sáp nhẹ và lượng ít. Độ phồng đến từ máy sấy.
- "Sáp đắt là sáp tốt." Sáp tốt là sáp hợp tóc và là hàng thật.
Mua sáp vuốt tóc ở đâu để tránh hàng kém
Dù chọn dòng nào, sáp phải là hàng thật thì những đặc tính trên mới đúng. Sáp giả có thể in chữ clay trên hộp nhưng bên trong mềm như kem, hoặc in chữ matte nhưng vuốt lên bóng nhờn. Khi mua, anh nên:
- Chọn nơi bán có thông tin rõ ràng và chính sách đổi trả công khai.
- Kiểm tra nhãn phụ tiếng Việt, hạn dùng, mã lô.
- Mở nắp xem chất sáp: đều màu, không tách lớp, mùi dễ chịu.
- Cẩn thận với mức giá thấp bất thường.
Tất cả sản phẩm tại Roywax là hàng chính hãng, được mở hộp kiểm tra trước khi thanh toán COD và bồi hoàn theo chính sách đổi trả nếu phát hiện hàng giả. Với By Vilain, anh có thể đọc thêm bài phân biệt sáp By Vilain thật và giả.
Câu hỏi thường gặp
Clay và wax cái nào giữ nếp tốt hơn?
Thông thường clay giữ nếp tốt hơn và kiềm dầu tốt hơn. Wax dễ dùng và dễ chỉnh hơn.
Sáp gốc nước có giữ nếp kém hơn gốc dầu không?
Không nhất thiết. Pomade gốc nước có thể giữ nếp rất chắc khi khô. Khác biệt chính là gốc nước khô cứng lại, còn gốc dầu luôn mềm.
Có dùng chung clay và pomade được không?
Được, với lượng rất ít mỗi loại. Clay trước, pomade sau.
Wax tóc và sáp vuốt tóc có giống nhau không?
Trong giao tiếp ở Việt Nam, hai cách gọi này thường chỉ chung các sản phẩm tạo kiểu dạng hộp. Theo cách phân loại của nhà sản xuất, wax là một dòng cụ thể trong nhóm sáp vuốt tóc.
Sáp mờ có che được tóc thưa không?
Sáp mờ giúp tóc trông dày hơn vì không phản chiếu ánh sáng và tách sợi tốt. Đây là lý do clay thường được gợi ý cho tóc mỏng, thưa.
Fiber có hợp với tóc nam ngắn không?
Fiber hợp hơn với tóc dài vừa, cần tạo lọn xơ. Với tóc nam ngắn phổ biến ở Việt Nam, clay hoặc paste thường dễ dùng hơn.
Matte clay và matte paste khác gì nhau?
Cả hai đều mờ. Clay thường đặc hơn, giữ nếp cao hơn và hút dầu tốt hơn. Paste mềm hơn, dễ tán, giữ nếp vừa phải, hợp kiểu tóc tự nhiên không cần dựng cao.
Nên mua loại nào đầu tiên?
Nếu tóc dày hoặc dầu, chọn clay. Nếu tóc mỏng, chọn clay nhẹ hoặc paste. Nếu chưa biết, chọn một hộp giá vừa phải để tập. Xem gợi ý đầy đủ ở trang sáp vuốt tóc nam và bài cách chọn sáp vuốt tóc nam phù hợp.